
{"id":198,"date":"2020-10-29T12:54:20","date_gmt":"2020-10-29T11:54:20","guid":{"rendered":"https:\/\/przedszkole107.edu.wroclaw.pl\/?page_id=198"},"modified":"2020-10-29T12:56:26","modified_gmt":"2020-10-29T11:56:26","slug":"wady-wymowy","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/przedszkole107.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wady-wymowy\/","title":{"rendered":"Wady wymowy"},"content":{"rendered":"<div class=\"wpb-content-wrapper\"><p>[vc_row][vc_column][vc_column_text]<span style=\"font-size: 14pt;\">Szanowni Pa\u0144stwo, przedstawiam podstawowe informacje na temat wad wymowy.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">Wady wymowy okre\u015bla si\u0119 terminem DYSLALIA (od greckiego laleo &#8211; wymawiam, m\u00f3wi\u0119, paplam; dys &#8211; oznacza zaburzenie funkcji, czynno\u015bci). Wada wymowy oznacza, i\u017c pewne g\u0142oski s\u0105 wymawiane nieprawid\u0142owo, w spos\u00f3b zniekszta\u0142cony lub te\u017c s\u0105 zast\u0119powane innymi g\u0142oskami. Dyslalia mo\u017ce mie\u0107 r\u00f3\u017cne przyczyny i st\u0105d wyr\u00f3\u017cniamy dyslali\u0119 anatomiczn\u0105 oraz funkcjonaln\u0105.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2022 <b>Dyslalia anatomiczna<\/b> spowodowana jest wadami budowy lub uszkodzeniem aparatu artykulacyjnego (czynniki typu: makroglosja czyli przerost j\u0119zyka, ankyloglosja czyli skr\u00f3cenie w\u0119dzide\u0142ka podj\u0119zykowego, nieprawid\u0142owy zgryz i inne).<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2022 <b>Dyslali\u0119 funkcjonaln\u0105<\/b> powoduj\u0105 najcz\u0119\u015bciej z\u0142e nawyki w obr\u0119bie aparatu artykulacyjnego spowodowane b\u0142\u0119dami piel\u0119gnacyjnymi w przebiegu czynno\u015bci fizjologicznych takich jak: ssanie, oddychanie, odgryzanie, \u017cucie, po\u0142ykanie.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">W praktyce spotykamy si\u0119 r\u00f3wnie\u017c z typami mieszanymi, kiedy to wada wymowy zosta\u0142a spowodowana dwoma rodzajami czynnik\u00f3w.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Podstawowe wady wymowy:<\/b><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Sygmatyzm w\u0142a\u015bciwy (seplenienie)<\/b> to najcz\u0119\u015bciej spotykana wada wymowy obejmuj\u0105ca zw\u0142aszcza 3 szeregi g\u0142osek tj. szumi\u0105ce sz, \u017c, cz, d\u017c; sycz\u0105ce s, z, c, dz; cisz\u0105ce \u015b, \u017a, \u0107, d\u017a.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">Wyst\u0105pi\u0107 mog\u0105 r\u00f3\u017cne rodzaje seplenienia:<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 sygmatyzm interdentalny (seplenienie mi\u0119dzyz\u0119bowe), dziecko wymawia g\u0142oski z j\u0119zykiem wsuni\u0119tym mi\u0119dzy z\u0119by, wsp\u00f3\u0142towarzyszy temu cz\u0119sto z\u0119bowa wymowa g\u0142osek t, d, n (g\u0142oski przednioj\u0119zykowo-z\u0119bowe).<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 sygmatyzm lateralny (seplenienie boczne), j\u0119zyk uk\u0142ada si\u0119 niesymetrycznie, powietrze zamiast w linii \u015brodkowej, wydostaje si\u0119 bokiem, z charakterystycznym bulgotaniem \u015bliny. Mo\u017ce wyst\u0105pi\u0107 tak\u017ce seplenienie boczne obustronne (rozproszony strumie\u0144 powietrza wydobywa si\u0119 z obu stron).<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 sygmatyzm addentalny (seplenienie przyz\u0119bowe), j\u0119zyk przyjmuje uk\u0142ad doprzedni, przyciska si\u0119 do powierzchni z\u0119b\u00f3w, nie tworzy szczeliny.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 sygmatyzm labio-dentalny (seplenienie wargowo-z\u0119bowe), zasadnicza szczelina zostaje przeniesiona i tworzy si\u0119 w tym wypadku najcz\u0119\u015bciej miedzy g\u00f3rnymi z\u0119bami a doln\u0105 warg\u0105 (czasami odwrotnie).<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">(U dzieci z rozszczepami wyst\u0105pi\u0107 mo\u017ce ponadto seplenienie nosowe, polegaj\u0105ce na unosowieniu g\u0142osek z\u0119bowych s, z, c, dz, t, d, n; u tych dzieci, a tak\u017ce u os\u00f3b z wad\u0105 s\u0142uchu b\u0105d\u017a upo\u015bledzonych umys\u0142owo wyst\u0105pi\u0107 mo\u017ce seplenienie krtaniowe, kiedy artykulacji g\u0142osek z\u0119bowych towarzyszy silne zwarcie krtaniowe).<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">Obok seplenienia w\u0142a\u015bciwego cz\u0119sto mamy do czynienia z tzw.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Parasygmatyzmem<\/b>, kiedy d\u017awi\u0119ki nie s\u0105 zdeformowane, tylko zast\u0119powane innymi. Dziecko np. nie m\u00f3wi g\u0142osek sz, \u017c, cz, d\u017c, zast\u0119puje je g\u0142oskami s, z, c, dz [m\u00f3wi np. synka (szynka), kacka (kaczka), capka (czapka), dzem (d\u017cem]; mo\u017ce zast\u0119powa\u0107 je tak\u017ce g\u0142oskami \u015b, \u017a, \u0107, d\u017a. Pami\u0119tajmy przy tym, i\u017c nie zawsze takie wym\u00f3wienia uznamy za wad\u0119 wymowy. Istniej\u0105 normy rozwojowe w kolejno\u015bci przyswajania sobie przez dziecko artykulacji poszczeg\u00f3lnych g\u0142osek. Dziecko trzyletnie ma prawo \u201espieszcza\u0107\u201d mow\u0119 (zast\u0119powa\u0107 trudniejsze d\u017awi\u0119ki g\u0142oskami \u015b, \u017a, \u0107, d\u017a), dziecko czteroletnie powinno m\u00f3wi\u0107 ju\u017c g\u0142oski s, z, c, dz, od pi\u0119ciolatka wymagamy artykulacji g\u0142osek szumi\u0105cych czyli sz, \u017c, cz, d\u017c. Wa\u017cne jest r\u00f3wnie\u017c to, by\u015bmy znaj\u0105c te prawid\u0142owo\u015bci nie wymagali za wcze\u015bnie od dziecka wymawiania g\u0142osek, do artykulacji kt\u00f3rych jego aparat artykulacyjny nie jest jeszcze przygotowany.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Rotacyzm w\u0142a\u015bciwy (reranie)<\/b> czyli nieprawid\u0142owa artykulacja g\u0142oski r. Tu r\u00f3wnie\u017c spotka\u0107 mo\u017cemy r\u00f3\u017cne rodzaje zniekszta\u0142ce\u0144:<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 rotacyzm uwularny, zamiast czubka j\u0119zyka drga uwula czyli ma\u0142y j\u0119zyczek (powstaje tzw. r francuskie);<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 rotacyzm welarny, drga velum (podniebienie mi\u0119kkie) wraz z tyln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 j\u0119zyka (g\u0142oska przypomina brzmieniem \u0142);<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 rotacyzm faryngalny (gard\u0142owy), drga obsada j\u0119zyka przy tylnej \u015bcianie gard\u0142a;<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 rotacyzm interdentalny (mi\u0119dzyz\u0119bowy), drga j\u0119zyk wsuni\u0119ty mi\u0119dzy z\u0119by;<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 rotacyzm labialny (wargowy), jest to tzw. r furma\u0144skie, j\u0119zyk drga wsuni\u0119ty mi\u0119dzy wargi;<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 rotacyzm labio-dentalny, j\u0119zyk drga mi\u0119dzy warg\u0105 a z\u0119bami.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 rotacyzm policzkowy, drgaj\u0105 policzki, oba lub jeden, to w nie skierowany jest strumie\u0144 powietrza;<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 rotacyzm jednouderzeniowy, to najcz\u0119\u015bciej wada przej\u015bciowa, wyst\u0119puje d\u017awi\u0119k po\u015bredni pomi\u0119dzy r a l.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Pararotacyzm<\/b> \u2013 kiedy g\u0142oska r zast\u0119powana jest g\u0142osk\u0105 j [np. jowej zamiast rower] b\u0105d\u017a tez g\u0142osk\u0105 l [lowel]. G\u0142oska j wyst\u0119puje u m\u0142odszych dzieci, cztero- i pi\u0119ciolatki zast\u0119puj\u0105 g\u0142osk\u0119 r g\u0142osk\u0105 l. Pami\u0119tajmy zn\u00f3w o normach \u2013 do pi\u0105tego roku \u017cycia dziecko nie musi opanowa\u0107 artykulacji g\u0142oski r, nie zmuszajmy go do tego. Zbyt wczesne (kiedy aparat artykulacyjny nie jest jeszcze gotowy) pr\u00f3by wywo\u0142ania wibracji j\u0119zyka charakterystycznej dla r mog\u0105 zako\u0144czy\u0107 si\u0119 powstaniem deformacji tej g\u0142oski; dajmy wi\u0119c dziecku czas. Je\u015bli jednak m\u0142odsze dziecko wypowiada ju\u017c g\u0142osk\u0119 r, ale w spos\u00f3b zdeformowany \u2013 nale\u017cy rozpocz\u0105\u0107 terapi\u0119 logopedyczn\u0105.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Parakappacyzm<\/b> czyli zast\u0119powanie g\u0142oski k g\u0142osk\u0105 t i oraz <b>paragammacyzm<\/b> czyli zast\u0119powanie g\u0142oski g g\u0142osk\u0105 d. (w odr\u00f3\u017cnieniu od kappa- i gammacyzmu w\u0142a\u015bciwego, kiedy artykulacji tych g\u0142osek towarzyszy zwarcie albo szmer krtaniowy, spotykane jest to jednak rzadko, raczej tylko u os\u00f3b z wad\u0105 s\u0142uchu lub z rozszczepem). G\u0142oski k, g, dziecko powinno opanowa\u0107 do 3r. \u017c., wed\u0142ug niekt\u00f3rych \u017ar\u00f3de\u0142 do 4r. \u017c.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Lambdacyzm<\/b> czyli nieprawid\u0142owa artykulacja g\u0142oski l, najcz\u0119\u015bciej mamy do czynienia z lambdacyzmem interdentalnym czyli z mi\u0119dzyz\u0119bow\u0105 artykulacj\u0105 g\u0142oski l.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Paralambdacyzm<\/b> czyli zast\u0119powanie g\u0142oski l g\u0142osk\u0105 j po trzecim roku \u017cycia np. dziecko wymawia jampa (lampa), jody (lody) itd.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Ubezd\u017awi\u0119cznianie (mowa bezd\u017awi\u0119czna)<\/b>, kiedy g\u0142oski d\u017awi\u0119czne: b, w, d, z, dz, \u017a, d\u017a, \u017c, d\u017c, g wymawiane s\u0105 jak ich bezd\u017awi\u0119czne odpowiedniki tj. p, f, t, s, c, \u015b, \u0107, sz, cz, k. Ubezd\u017awi\u0119cznianie mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie\u017c cz\u0119\u015bciowe, kiedy g\u0142oski d\u017awi\u0119czne wymawiane s\u0105 na pograniczu g\u0142oski d\u017awi\u0119cznej i bezd\u017awi\u0119cznej.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Nosowanie<\/b>, wad\u0119 t\u0119 wi\u0105\u017cemy z nieprawid\u0142ow\u0105 realizacj\u0105 cechy ustno\u015b\u0107-nosowo\u015b\u0107.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">Mog\u0105 wyst\u0119powa\u0107 r\u00f3\u017cne typy nosowania:<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 otwarte, polega na tym, i\u017c g\u0142oski ustne s\u0105 unosowione, w skrajnych wypadkach np. ustna g\u0142oska b brzmi jak m, g\u0142oska d brzmi jak n, g\u0142oski \u015b, \u017a, \u0107, d\u017a brzmi\u0105 jak \u0144.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 zamkni\u0119te, sytuacja odwrotna- g\u0142oski nosowe s\u0105 odnosowione, ca\u0142kowicie lub cz\u0119\u015bciowo trac\u0105 nosowo\u015b\u0107. G\u0142oska m brzmi po\u015brednio mi\u0119dzy m a b (lub jak b), g\u0142oska n po\u015brednio mi\u0119dzy d a n (lub jak n) itd.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2013 mieszane, polega na zmniejszeniu rezonansu nosowego przy artykulacji g\u0142osek nosowych a zwi\u0119kszeniu go przy artykulacji g\u0142osek ustnych.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">W praktyce logopedycznej \u2013do\u015b\u0107 rzadko- spotykamy si\u0119 te\u017c z wadliw\u0105 artykulacj\u0105 d\u017awi\u0119k\u00f3w \u0142, j, \u0105, \u0119, p, b, m, f, w, t, d, n, \u0144, ch.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Pami\u0119tajmy \u2013 aby usun\u0105\u0107 lub zmniejszy\u0107 wad\u0119 wymowy niezb\u0119dna jest praca dziecka z logoped\u0105, regularne \u0107wiczenia w domu, czasami niezb\u0119dna jest interwencja lekarza (gdy wyst\u0119puj\u0105: powi\u0119kszone migda\u0142ki, rozszczepy, skr\u00f3cone w\u0119dzide\u0142ko podj\u0119zykowe, nieprawid\u0142owy zgryz itd.).<\/b><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><b>NORMY ROZWOJU ARTYKULACJI<\/b> (dla usystematyzowania):<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\"><b>3 \u2013 latek<\/b>&nbsp;&nbsp; ma prawo m\u00f3wi\u0107 \u201epieszczotliwie\u201d, u\u017cywaj\u0105c g\u0142osek \u015b, \u017a, \u0107, d\u017a zamiast trudniejszych d\u017awi\u0119k\u00f3w czyli s, z, c, dz, sz, \u017c, cz, d\u017c, najcz\u0119\u015bciej wymawia ju\u017c g\u0142oski k, g, ale w granicach normy jest te\u017c nieco p\u00f3\u017aniejsze nabycie tych g\u0142osek- do oko\u0142o 4 roku \u017cycia.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\"><b>4 \u2013 latek<\/b>&nbsp;&nbsp; powinien wymawia\u0107 g\u0142oski s, z, c, dz<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\"><b>5 \u2013 latek<\/b>&nbsp;&nbsp; powinien wymawia\u0107 g\u0142oski sz, \u017c, cz, d\u017c<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\"><b>6 \u2013 latek<\/b>&nbsp;&nbsp; powinien wymawia\u0107 g\u0142osk\u0119 r<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">Aby zapobiega\u0107 wadom wymowy \u2013 ju\u017c we wczesnym okresie \u017cycia dziecka powinni\u015bmy zwr\u00f3ci\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na prawid\u0142owy przebieg tzw. CZYNNO\u015aCI FIZJOLOGICZNYCH W OBR\u0118BIE NARZ\u0104DU \u017bUCIA.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">Czynno\u015bci te to:<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2022&nbsp;&nbsp;&nbsp; Ssanie<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2022&nbsp;&nbsp;&nbsp; Oddychanie<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2022&nbsp;&nbsp;&nbsp; Odgryzanie<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2022&nbsp;&nbsp;&nbsp; \u017bucie<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2022&nbsp;&nbsp;&nbsp; Po\u0142ykanie<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Ssanie<\/b> jest jedn\u0105 z podstawowych czynno\u015bci noworodka i niemowl\u0119cia, jest czynno\u015bci\u0105 najwcze\u015bniejsz\u0105 w rozwoju ontogenetycznym, pojawia si\u0119 ju\u017c u 2-3 miesi\u0119cznego p\u0142odu. Najkorzystniejsze, r\u00f3wnie\u017c pod k\u0105tem rozwoju aparatu artykulacyjnego jest dla dziecka karmienie piersi\u0105. Pozwala ono w spos\u00f3b naturalny usprawnia\u0107 aparat artykulacyjny. Warto pami\u0119ta\u0107 o tym, by w przypadku karmienia butelk\u0105 otwory w smoczku nie by\u0142y zbyt du\u017ce, aby dziecko musia\u0142o zdoby\u0107 si\u0119 na pewien wysi\u0142ek podczas wydostawania pokarmu. Karmi\u0105c dziecko (zar\u00f3wno naturalnie, jak i \u201esztucznie\u201d) nale\u017cy pami\u0119ta\u0107 o tym, by u\u0142o\u017cone by\u0142o w pozycji jak najbardziej zbli\u017conej do pionowej.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Oddychanie<\/b> \u2013 pierwszy krzyk noworodka oznacza jednocze\u015bnie zainicjowanie czynno\u015bci oddychania p\u0142ucnego. Niemowl\u0119 oddycha przy zamkni\u0119tych lub lekko uchylonych ustach, natomiast starsze dziecko powinno (w trakcie spoczynku, gdy nie m\u00f3wi) oddycha\u0107 tylko przez nos z uniesion\u0105 \u017cuchw\u0105. Je\u015bli zaobserwujemy, i\u017c dziecko milcz\u0105c, a tak\u017ce podczas snu oddycha przez usta- jest to sygna\u0142 nieprawid\u0142owo\u015bci i nale\u017ca\u0142oby zg\u0142osi\u0107 si\u0119 z dzieckiem do lekarza pediatry, i w razie potrzeby-do laryngologa. Nieprawid\u0142owe oddychanie mo\u017ce by\u0107 spowodowane cz\u0119stymi infekcjami g\u00f3rnych dr\u00f3g oddechowych, przerostem trzeciego migda\u0142a lub powi\u0119kszeniem migda\u0142k\u00f3w podniebiennych, skrzywieniem przegrody nosowej, polipami w jamie nosowej, alergi\u0105. Wczesna interwencja jest bardzo wa\u017cna, zapobiegnie wyst\u0105pieniu wt\u00f3rnych nieprawid\u0142owo\u015bci np. seplenieniu mi\u0119dzyz\u0119bowemu (otwarta buzia powoduje, i\u017c j\u0119zyk nawykowo uk\u0142ada si\u0119 w przestrzeni mi\u0119dzyz\u0119bowej, w przedsionku jamy ustnej, co p\u00f3\u017aniej cz\u0119sto przek\u0142ada si\u0119 na problemy z w\u0142a\u015bciw\u0105 artykulacj\u0105), w skrajnym przypadkach mo\u017ce wykszta\u0142ci\u0107 si\u0119 w\u0105skie i wysoko wysklepione tzw. podniebienie gotyckie. Oczywi\u015bcie istotn\u0105 spraw\u0105 jest r\u00f3wnie\u017c zdrowie dziecka: stale niedro\u017cny nos powoduje niedotlenienie dziecka, nieleczone migda\u0142ki, zamiast spe\u0142nia\u0107 funkcje ochronn\u0105- same s\u0105 \u017ar\u00f3d\u0142em zaka\u017cenia organizmu, ich przerost mo\u017ce powodowa\u0107 ucisk na uj\u015bcia tr\u0105bek s\u0142uchowych, co mo\u017ce spowodowa\u0107 k\u0142opoty ze s\u0142uchem.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Odgryzanie<\/b> \u2013 mo\u017cliwe jest po wyr\u017cni\u0119ciu siekaczy. Odgryzanie powinno by\u0107 przednie tj. dziecko powinno odgryza\u0107 k\u0119sy przodem, nie bokiem.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\"><b>\u017bucie<\/b> \u2013 czynno\u015b\u0107 ta nierozerwalnie wi\u0105\u017ce si\u0119 z karmieniem. Warto rozpocz\u0105\u0107 karmienie \u0142y\u017ceczk\u0105 od 5 miesi\u0105ca \u017cycia. Dziecko pocz\u0105tkowo zwiera wargi nad \u0142y\u017ceczk\u0105, zgarnia pokarm i nast\u0119puje jego wessanie. Czynno\u015b\u0107 ta stopniowo si\u0119 doskonali, zaczynaj\u0105 w niej uczestniczy\u0107 policzki i \u017cuchwa. Wa\u017cne jest to, by zmienia\u0107 konsystencj\u0119 pokarmu, aby podawane papki by\u0142y coraz g\u0119stsze, by wyzwala\u0107 ruchy \u017cucia. Odruch \u017cucia pojawia si\u0119 bardzo wcze\u015bnie, bo ju\u017c u 4-6 miesi\u0119cznego niemowl\u0119cia bezz\u0119bnego. Do rozwoju funkcji \u017cucia warunki stwarza wyr\u017cni\u0119cie si\u0119 wszystkich z\u0119b\u00f3w mlecznych. Na mechanizm \u017cucia sk\u0142ada si\u0119 mia\u017cd\u017cenie i prze\u017cuwanie pokarmu. \u017bucie powinno odbywa\u0107 si\u0119 ruchami okr\u0119\u017cnymi, ruchy pionowe s\u0105 nieprawid\u0142owe.<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\"><b>Po\u0142ykanie<\/b> \u2013 pocz\u0105tki tej czynno\u015bci r\u00f3wnie\u017c si\u0119gaj\u0105 \u017cycia p\u0142odowego. Po\u0142ykanie sk\u0142ada si\u0119 z dw\u00f3ch etap\u00f3w:<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2022&nbsp;&nbsp;&nbsp; ustnego (zale\u017cnego od woli) oraz<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">\u2022&nbsp;&nbsp;&nbsp; prze\u0142ykowego (niezale\u017cnego od woli).<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">Odruch po\u0142ykania wyst\u0119puje u cz\u0142owieka oczywi\u015bcie przez ca\u0142e \u017cycie, w wieku starczym mog\u0105 pojawi\u0107 si\u0119 du\u017ce trudno\u015bci okre\u015blane mianem dysfagii. Po\u0142ykanie oko\u0142o 3 r. \u017c. zmienia si\u0119: z tzw. niemowl\u0119cego (trzewnego) typu po\u0142ykania przekszta\u0142ca si\u0119 w dojrza\u0142e. Pierwszy typ polega na tym, i\u017c j\u0119zyk u\u0142o\u017cony jest p\u0142asko, czubek j\u0119zyka podczas po\u0142ykania nie unosi si\u0119, wyst\u0119puje tendencja do doprzedniego uk\u0142adania j\u0119zyka, z tzw. zespoleniem j\u0119zykowo-wargowym (u niemowl\u0119cia bezz\u0119bnego czubek j\u0119zyka podczas po\u0142ykania znajduje si\u0119 miedzy wargami). W 6 miesi\u0105cu \u017cycia uk\u0142ad j\u0119zyka pozostaje p\u0142aski, ale zespolenie utrudnione jest przez wy\u017cynaj\u0105ce si\u0119 z\u0119by. Dzi\u0119ki wy\u017cynaj\u0105cym si\u0119 z\u0119bom odsuwa si\u0119 trzon \u017cuchwy i j\u0119zyk zdobywa przestrze\u0144 dla wykonywania ruch\u00f3w pionowych. W miar\u0119 wy\u017cynania si\u0119 z\u0119b\u00f3w mlecznych jama ustna w\u0142a\u015bciwa coraz bardziej oddziela si\u0119 od przedsionka jamy ustnej, coraz rzadszy jest udzia\u0142 warg i policzk\u00f3w w po\u0142ykaniu. Stopniowo zamiast mi\u0119\u015bni mimicznych twarzy rol\u0119 stabilizuj\u0105c\u0105 ruch \u017cuchwy w czasie po\u0142ykania przejmuj\u0105 \u017cwacze (mi\u0119\u015bnie stawu skroniowo-\u017cuchwowego). Po\u0142ykanie \u201edojrza\u0142e\u201d odbywa si\u0119 inaczej. Zasadnicza r\u00f3\u017cnica- trzon j\u0119zyka unosi si\u0119 i opiera o podniebienie twarde, co tworzy zwarcie tylne, a r\u00f3wnocze\u015bnie czubek j\u0119zyka opiera si\u0119 o dzi\u0105s\u0142a w okolicy siekaczy g\u00f3rnych, tworz\u0105c zwarcie przednie. Wargi i \u0142uki z\u0119bowe s\u0105 zwarte. U wi\u0119kszo\u015bci dzieci dojrza\u0142y typ po\u0142ykania zaczyna rozwija\u0107 si\u0119 od oko\u0142o 15 miesi\u0105ca \u017cycia, natomiast zako\u0144czenie jego rozwoju powinno mie\u0107 miejsce po wyr\u017cni\u0119ciu si\u0119 drugich trzonowc\u00f3w mlecznych., do ok. 3 roku \u017cycia. Przetrwa\u0142e po\u0142ykanie typu niemowl\u0119cego cz\u0119sto towarzyszy wadzie wymowy okre\u015blanej mianem seplenienia mi\u0119dzyz\u0119bowego. Obok \u0107wicze\u0144 artykulacyjnych prowadzi si\u0119 w\u00f3wczas tak\u017ce \u0107wiczenia po\u0142ykania.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 14pt;\">Opracowa\u0142a<\/span><br \/>\n<span style=\"font-size: 14pt;\">Logopeda \u2013 Bo\u017cena Macewicz<\/span>[\/vc_column_text][\/vc_column][\/vc_row]<\/p>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[vc_row][vc_column][vc_column_text]Szanowni Pa\u0144stwo, przedstawiam podstawowe informacje na temat wad wymowy. Wady wymowy okre\u015bla si\u0119 terminem DYSLALIA (od greckiego laleo &#8211; wymawiam, m\u00f3wi\u0119, paplam; dys &#8211; oznacza zaburzenie funkcji, czynno\u015bci). Wada wymowy [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":72,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"class_list":["post-198","page","type-page","status-publish","hentry","clearfix"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/przedszkole107.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/198","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/przedszkole107.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/przedszkole107.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/przedszkole107.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/72"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/przedszkole107.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=198"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/przedszkole107.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/198\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":202,"href":"https:\/\/przedszkole107.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/198\/revisions\/202"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/przedszkole107.edu.wroclaw.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=198"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}